Του Θάνου Σαρρή
O κοντούλης, χλωμός κοκκινομάλλης δεν είχε τη λάμψη του Μπέκαμ, τον αντίκτυπο του Καντονά, τα γκολ του Γκιγκς, τη σκληράδα του Ρόι Κιν. Ήταν όμως εκεί για όλους αυτούς. Εσωστρεφής, ασθματικός, κοντόσωμος. Μέσα στο γήπεδο όμως μεταμορφωνόταν. Έδωσε νέα διάσταση στην έννοια του χώρου, στην κυκλοφορία, στον έλεγχο του ρυθμού. Και κατάφερε κάτι που αποδεικνύει με τον καλύτερο τρόπο την αξία του. Έκανε δεκάδες ανθρώπους που βρέθηκαν είτε ως παίκτες, είτε ως προπονητές στο υψηλότερο επίπεδο, να μιλήσουν για εκείνον με τα καλύτερα λόγια, να τον καταγράψουν ως πρότυπο, να αναφερθούν στο πραγματικό εύρος ικανοτήτων του.
Ο «ginger Maestro» έμενε πάντα πίσω από τα φώτα της δημοσιότητας, από διαφημιστικά και φανταχτερά events. Έχασε πολλά χρήματα λόγω του δισταγμού του να εμπλακεί με δημόσιες σχέσεις και χορηγούς που ήθελαν να τον βάζουν να παίζει ρόλους, όμως δεν μετάνιωσε ποτέ, διότι έτσι είχε αποφασίσει να ζήσει τη ζωή του. «Η ιδανική μου μέρα; Προπόνηση το πρωί, παίρνω τα παιδιά από το σχολείο, πηγαίνουμε σπίτι, παίζουμε, πίνω τσάι, τα βάζω για ύπνο και χαζεύω λίγη τηλεόραση». Δεν αποσπάστηκε ποτέ, γεγονός που εκτίμησε αφάνταστα ο Σερ Άλεξ Φέργκιουσον. Ένα από τα καλύτερα μυαλά στην ιστορία του συλλόγου, τον είχε χαρακτηρίσει. Kαι ο χαρακτήρας του βοήθησε πολύ, όπως έχουν περιγράψει αρκετοί insiders, στη συνοχή στα αποδυτήρια και στο χτίσιμο των σχέσεων που κράτησαν την ομάδα του Φέργκι στην κορυφή για πολλά χρόνια. «Για κάθε ποδοσφαιριστή στην Premiership, ο Σκόουλς είναι ο παίκτης που θέλεις να μιμηθείς. Ένας ποδοσφαιριστής δεν κάνει την ομάδα, αλλά δεν υπάρχει αμφιβολία ότι η παρουσία κάποιων παικτών προσθέτουν έξτρα κίνητρο και αυτοπεποίθηση. Ο Σκόουλς είναι ένας ποδοσφαιριστής με χαρακτήρα και ικανός να μεταδώσει την πνευματική δύναμη στους συμπαίκτες του», έλεγε ο Σεσκ Φάμπρεγας.
Η πορεία του ήταν μια διαρκής αναζήτηση της τελειότητας, σε όλους τους τομείς του παιχνιδιού του. Στην πάσα, στην κίνηση με και χωρίς την μπάλα, στην εκτέλεση. Μπορούσε να στείλει το τόπι ακριβώς εκεί που την ήθελε ο συμπαίκτης του, τη στιγμή που την ήθελε, ανεξαρτήτως συνθηκών. Κάποτε, όπως είχε διηγηθεί ο Σερ Άλεξ, ο Γκάρι Νέβιλ είχε πάει για κατούρημα περίπου 50 μέτρα μακριά από το σημείο που προπονούνταν οι υπόλοιποι, σε ένα φράχτη. Ο Σκόουλς τον σημάδεψε στον πισινό και δεν λάθεψε!
Δεν ήταν όμως η τεχνική του, πιθανότατα η καλύτερη σε Άγγλο ποδοσφαιριστή μετά τον Γκασκόιν. Οι αντίπαλοι έμαθαν σύντομα ότι δεν μπορούν να τον κάνουν να χάσει τη συγκέντρωσή του με άλλους τρόπους, γιατί το παρουσιαστικό του ξεγελούσε. Ο Σκόλσι δεν μασούσε. Έχει σηκώσει στον αέρα με τάκλιν παίκτες πολύ δυνατότερους σωματικά από εκείνον, έχει πάρει κεφαλιές μέσα στο «κουτί» που έκαναν τους αμυντικούς να κοιτούν με ανοιχτό στόμα, έχει κλέψει μπάλες από χαφ που την κολλούσαν στο εσωτερικό του ποδιού.
Η αντίληψή του χρόνου και του χώρου ήταν μάλλον πρωτοφανής για έναν μέσο της εποχής του, κυρίως στην Αγγλία. Η σκέψη και η διορατικότητά του ήταν πάντα ένα βήμα μπροστά. Κανείς δεν καταλάβαινε πώς βρισκόταν πάντα στο σωστό σημείο, πώς έκανε πάντα τις σωστές επιλογές, πως με τα αγγίγματά του έδινε στον αγώνα το ρυθμό που ο ίδιος και ο προπονητής ήθελαν. Πώς εξαφάνιζε ολόκληρα συστήματα πρέσινγκ προσαρμοσμένα πάνω στην ανάπτυξη της Γιουνάιτεντ, κάνοντας να φαίνεται ως κάτι το εξαιρετικά απλό. Η απλότητα ήταν ένα από τα σημεία-κλειδιά. Ένα ακόμα στοιχείο που αναδεικνύει τη μεγαλοφυΐα του. Δεν χρειαζόταν εξεζητημένες ντρίμπλες. Απλά ένα άγγιγμα.
Πλήρης σε όλα τα στοιχεία του παιχνιδιού του, ο Σκόουλς δημιούργησε μια ξεχωριστή κατηγορία «οκταριού». Μια κατηγορία, στην οποία με τον έναν ή τον άλλον τρόπο εντάχθηκαν στη συνέχεια παίκτες όπως ο Τσάβι και ο Ινιέστα, για να δημιουργήσουν τους πυλώνες της Μπαρτσελόνα που κατέκτησε τα πάντα και πρόσφερε μάλλον το καλύτερο ποδόσφαιρο των ημερών μας. Έκανε προπονητές να μελετήσουν το στιλ παιχνιδιού του και να στήσουν τακτικές πάνω στον τρόπο που κινούταν στο χώρο, εκμεταλλευόμενος τα μεσοδιαστήματα. Kαι ενέπνευσε μέσους, επιθετικογενείς ή deep lying playmakers, που παρότι διαφοροποιήθηκαν, κράτησαν στοιχεία και ιδέες.
«Ο Πολ Σκόουλς. Ένα πρότυπο. Για μένα και πραγματικά το εννοώ, είναι ο καλύτερος κεντρικός μέσος που έχω δει τα τελευταία 15-20 χρόνια. Μίλησα στον Τσάμπι Αλόνσο γι’ αυτόν. Είναι καταπληκτικός, τα έχει όλα. Την τελική πάσα, τα γκολ, δεν χάνει τη μπάλα εύκολα, το όραμα. Αν ήταν Ισπανός, θα είχε μεγαλύτερη αναγνώριση. Οι ποδοσφαιριστές τον αγαπούν», έλεγε ο Τσάβι σε συνέντευξή του στον Guardian το 2011. Το παιχνίδι και η προσωπικότητα του Άγγλου έπαιξε ρόλο στο στιλ που ανέπτυξαν οι Καταλανοί. «Στη Μασία το όνομά του αναφερόταν συχνά. Είναι δάσκαλος», είχε δηλώσει ο Μέσι, ενώ ο Πικέ, που τον είχε ζήσει και στις προπονήσεις, τόνιζε: «Ένας από τους καλύτερους παίκτες που έχω συναντήσει στη ζωή μου. Καταπληκτικός στην προπόνηση. Το να παίζεις μαζί του ήταν πάντα απόλαυση». Ο Πεπ Γκουαρδιόλα, αρχιτέκτονας εκείνης της ομάδας, είχε πει: «Από όλους στη Μάντσεστερ Γιουνάιτεντ, θα έπαιρνα τον Σκόουλς. Είναι ο καλύτερος μέσος της γενιάς του. Θα ήταν απόλαυση να έπαιζα δίπλα του».
Από τον Πελέ μέχρι τον Ροναλντίνιο και από τον σερ Μπόμπι Τσάρλτον μέχρι τον Λοράν Μπλαν, τα εγκώμια προς το πρόσωπό του χαρακτηριστικά. «Ρωτήστε τον Πατρίκ Βεϊρά ποιος ήταν ο χειρότερός του αντίπαλος και θα σας πει τον Πολ Σκόουλς. Κανέναν άλλον. Πάντα κινείται, δημιουργεί. Είναι ο καλύτερος παίκτης που είδα από όταν πήγα στην Αγγλία, έλεγε ο Τιερί Ανρί», ενώ είναι περισσότερο γνωστή η δήλωση του Ζιντάν ότι «ο Σκόουλς είναι αναμφίβολα ο καλύτερος μέσος της γενιάς του». «Ο καλύτερος μέσος στον κόσμο. Είναι αυτό που φιλοδοξούμε να γίνουμε οι υπόλοιποι. Μπορεί να κάνει τα πάντα. Τάκλιν, πάσες, γκολ», υποστήριζε από την πλευρά του ο Έντγκαρ Ντάβιτς.
Η κληρονομιά του Σκόουλς στο παιχνίδι είναι πολύ μεγαλύτερη από αυτή που κατέγραψαν τα Media. Ο χαμηλών τόνων χαρακτήρας του, το γεγονός ότι στην εθνική δεν είχε την πορεία που μπορούσε για διάφορους λόγους, ίσως ακόμα κι ότι ποδοσφαιρικά και τακτικά ήταν μπροστά από την εποχή του, τουλάχιστον στην Αγγλία, δεν του επέφεραν τη μαζική αναγνώριση που αξίζουν παίκτες σαν κι εκείνον. Στις μέρες μας, όπου η ανάλυση και η εμβάθυνση σε στοιχεία του παιχνιδιού μέσω καταγραφής στατιστικών, θέσεων και χαρτών θερμότητας έχει εξελιχθεί τόσο, τα πράγματα θα ήταν διαφορετικά. Η αναγνώριση όλου του ποδοσφαιρικού κόσμου όμως θα βρίσκεται πάντα εκεί, για να θυμίζει το πόσο επηρέασε προπονητές, συμπαίκτες και αντίπαλους.
Πηγή: Gazzetta – Four Four Two
