Του Αντώνη Καρπετόπουλου
Δεν έγραψα τίποτα για το εφετινό Ρολάν Γκαρός και είναι μια παράλειψή μου. Υπήρξε ένα σημαντικό τουρνουά γιατί οι εκπλήξεις σε αυτό ήταν κάτι σαν χωρίς προηγούμενο. Απουσίασε ο Αλκαράθ, έπρεπε να κάνει σε αυτό περίπατο ο Σίνερ που έφτασε στο Παρίσι με ένα τεράστιο σερί από νίκες αλλά αποκλείστηκε μυστηριωδώς στον πρώτο γύρο καταρρέοντας απέναντι στον Τσερούντολο. Το κέρδισε τελικά ο Αλεξάντερ Ζβέρεφ και πολύς κόσμος δυσκολεύεται να το πιστέψει. Ο Γερμανός κάνει μια καριέρα στην οποία μέχρι την Κυριακή ξεχώριζαν μεγάλες ήττες σε τελικούς αλλά και μεγάλες περιπέτειες υγείας και όχι μόνο. Εχει διαβήτη, έμεινε ενάμιση χρόνο έξω εξαιτίας ενός τρομερού τραυματισμού όταν έσπασε τον αστράγαλό του, κινδύνευε να περάσει στην ιστορία ως ο καλύτερος τενίστας που δεν κέρδισε ένα Γκραν σλαμ ποτέ. Το είπε και στην συνέντευξη Τύπου ο ίδιος μετά το ματς με τον Κομπόλι. Τον οποίο κέρδισε λίγο πιο εύκολα από όσο δείχνει το τελικό 3-2: τα δυο από τα τρία σετ – το πρώτο και το κρίσιμο πέμπτο – ο Γερμανός τα κέρδισε με 6-1. Προκύπτουν δυο θέματα με το τέλος του τουρνουά: το πρώτο προφανώς είναι η νίκη του Γερμανού, από πολλούς ανέλπιστη. Το δεύτερο η ερώτηση αν αυτό που είδαμε είναι η εξαίρεση στον κανόνα που θέλει τους Σίνερ – Αλκαράθ να μονοπωλούν τα Γραν Σλαμ τουρνουά ή αν όντως μια καινούργια εποχή ξεκινά.
Ας τα δούμε.

Σταθερά πίσω από καλύτερους
Λένε χρόνια τώρα ότι ο Ζβέρεφ ήταν ο καλύτερος παίκτης από όλους τους άλλους που παίζουν τένις, εκτός από τρεις που ήταν τέρατα – τον Τζόκοβιτς, τον Φέντερερ και τον Ναδάλ. Το σπάνιο στην περίπτωσή του είναι ότι όταν από αυτούς γλύτωσε, παρέμεινε ο καλύτερος εκτός από δύο άλλους που προέκυψαν ξαφνικά, τον Σίνερ και τον Αλκαράθ. Ο Τζον Μακ Ενρόου είπε στην μετάδοση του τελικού ότι όταν μιλάμε για τον Γερμανό μιλάμε για κάποιον που έχει φτάσει πολύ κοντά στον ουρανό χωρίς, να μπορεί πραγματικά να τον αγγίξει! Η καριέρα του συνοψίζεται στην φράση «δύσκολη άνοδος, εύκολη πτώση».
Τι έλειπε στον Ζβέρεφ; Για ένα διάστημα, τα ελαττώματά του είχαν να κάνουν κυρίως με την ψυχολογία του. Του έλειπε η διαύγεια, η ψυχραιμία, η αγάπη για το ρίσκο σε κρίσιμες στιγμές. Του έλειπε η ικανότητα να διαχειρίζεσαι τελικούς Γκραν Σλάμ: έχει χάσει ουκ ολίγους. Το να παίζεις καλά έχει σημασία: ο Γερμανός ήταν πάντα καλός παίκτης – ειδικά στο χώμα και στις λίγο πιο αργές επιφάνειες. Το να είσαι η καλύτερη εκδοχή του εαυτού σου όταν πρέπει να ξεπεράσεις τα όριά σου για να ανεβείς αυτό το σκαλοπάτι που ξεχωρίζει έναν πρωταθλητή από ένα σπουδαίο παίκτη δεν είναι ωστόσο απλό. Ο Ζβέρεφ δεν φαινόταν να έχει τα χαρίσματα που δημιουργούν έναν πρωταθλητή. «Κάθε φορά που έχανα ένα τελικό» είπε στο τέλος του ματς μιλώντας στην γερμανική τηλεόραση, «δεν σκεφτόμουν τα λάθη κατά την διάρκεια του ματς. Σκεφτόμουν αν μπορεί ένας άνθρωπος σαν εμένα να αλλάξει. Αν μπορεί να μάθει από τα λάθη του, να διορθώσει τα ελαττώματά του, να γίνει καλύτερος μέσω της εμπειρίας που λέγεται ήττα». Και ήττες ο Ζβέρεφ είχε πολλές.
Ο κανόνας είναι άλλος
Ό,τι δεν σε σκοτώνει σε κάνει πιο δυνατό, ποτέ δεν χάνεις: ή κερδίζεις ή μαθαίνεις – αυτό στο τέλος είναι ο μεγάλος κανόνας. Στον αθλητισμό, η αποτυχία είναι χρήσιμη, ακόμη και απαραίτητη, για να ρθει η επιτυχία. Αλλά αυτά δεν φαινόταν να ισχύουν για τον Ζβέρεφ. Η μνήμη στην περίπτωσή του ήταν ένα επικίνδυνο εργαλείο: η ανάμνηση είναι απαραίτητη, αλλά όταν θυμάσαι πάρα πολλά άσχημα, γίνεται κάτι δηλητηριώδες. Όταν θυμάσαι ό,τι δεν είναι χρήσιμο, ό,τι ήταν τραυματικό, παγιδεύεσαι. Νομίζεις πως δεν θα κερδίσεις ποτέ.

Τον Ιανουάριο στη Μελβούρνη, ο Ζβέρεφ έχασε έναν εκπληκτικό ημιτελικό εναντίον του Κάρλος Αλκαράζ, σερβίροντας και για να κερδίσει το ματς ενώ είχε απέναντί του ένα μισοτραυματισμένου αντίπαλο. Το έχασε για άλλη μια φορά αντιμετωπίζοντας χωρίς επιτυχία τους δικούς του δαίμονες – ο Βιλάντερ είχε πει ότι εκείνο το ματς πέρασε στην ιστορία ως «ο αγώνας που καταλαβαίνεις γιατί ο Ζβέρεφ δεν κερδίζει ποτέ». Αν είχε κερδίσει εκείνο τον αγώνα, ο Ζβέρεφ θα είχε αντιμετωπίσει έναν εξαντλημένο Τζόκοβιτς στον τελικό. Εκείνη ήταν μια ακόμη χαμένη ευκαιρία για να κερδίσει ένα Γκραν Σλαμ τουρουά, ίσως η τελευταία του, έτσι πίστευαν.
Στο Μαϊάμι, είχε χάσει από τον Σίνερ, παίζοντας κάπως πιο επιθετικά. «Αυτό θα είναι το παιχνίδι μου», είχε πει. Φαινόταν όμως πολύ αργά για να αλλάξει στυλ, και επίσης μάταιο, δεδομένου για να κερδίσεις δεν χρειάζεται απλά να έχεις ένα τρόπο, αλλά και να το πιστεύεις. Από τον Γερμανό αυτή η πίστη έμοιαζε να λείπει. Από τότε που ο Ζβέρεφ εμφανίστηκε βελτιωνόταν λίγο, ενώ απλά οι άλλοι βελτιώνονταν πολύ. Σε εκείνον τον αγώνα, ήταν θαρραλέος και ρίσκαρε εναντίον ενός μάλλον μέτριου Σίνερ. Που όμως πάλι τον είχε κερδίσει απλά γιατί σέρβιρε καλύτερα από αυτόν – κάτι αδιανόητο μόλις λίγα χρόνια νωρίτερα. Εκεί μπορούσες να δεις την διαφορά: ο Ιταλός, τα προηγούμενα χρόνια, βελτιωνόταν για να γράψει ιστορία, ο Ζβέρεφ ένοιωθες πως απλά υπερασπίζεται μια θέση στην πρώτη δεκάδα δίνοντας το παρών σε τελικούς.

Αντιμέτωπος με δύο διαφορετικούς αλλά κοντά στο τέλειο παίκτες, όπως είναι ο Σίνερ και ο Αλκαράθ, το τένις του Ζβέρεφ φαινόταν απλώς ανεπαρκές, και μάλιστα λίγο ξεπερασμένο. Το φόρχαντ του δεν του έδινε ποτέ πόντους, οι τακτικές του απλοϊκές, το τένις του έμοιαζε όλο και πιο συντηρητικό γενικά. Ο Ζβέρεφ φαινόταν όλο και πιο νευρικός κι αυτό είχε επιπτώσεις και στην προσωπική του ζωή: δυο από τις συντρόφους του τον κατηγόρησαν για ενδοοικογενειακή βία – στην μια περίπτωση μάλιστα πλήρωσε φτάνοντας σε ένα εξωδικαστικό συμβιβασμό για να αποφύγει μια δύσκολη δίκη. Αλλά ήταν μεγάλα όχι μόνο τα προβλήματα του ανθρώπου Ζβέρεφ αλλά και του τενίστα. Την προηγούμενη χρονιά έχασε τρεις φορές από τον Σίνερ, αλλά και μία φορά από τους Κομπόλι, Κετσμάνοβιτς και Νταρντέρι. Μετά την αποτυχία του και στην Ρώμη κανείς δεν περίμενε ποτέ ότι θα κέρδιζε το Ρολαν Γκαρός. Εκτός από μια περίπτωση: να γινόταν πράξη η ελπίδα του ότι, για κάποιο λόγο, ο Σίνερ και ο Αλκαράθ θα έλειπαν ταυτόχρονα από ένα τουρνουά. Συνέβη στο Παρίσι. Ο Ισπανός ήταν τραυματίας. Ο Σίνερ έφυγε στον πρώτο γύρο. Κι ο Ζβέρεφ κέρδισε αποδεικνύοντας αυτό που όλοι γνωρίζουν. Πως είναι ο καλύτερος πίσω από τους δυο: έτσι απλά. Αλλά στην ιστορία υπάρχει και μια δεύτερη ερώτηση: που είναι όλοι οι άλλοι που ήταν κάποτε του επιπέδου του.

Τέρατα δεν θα γίνουν
Η νίκη του Ζβέρεφ είναι μια νίκη αντοχής, όχι απέναντι στον Κομπολι, αλλά γενικά. Ο Γερμανός άντεξε την ώρα που οι καλύτεροι της γενιάς του ένας ένας χάνονται εγκαταλείποντας τις πρώτες θέσεις της βαθμολογίας του ΑΤP. O Μεντβέντεφ, ο Ρουντ, ο Κάμερον Νόρι, ο Μπερετίνι, ο Ρούμπλεφ, ο Χουρκάζ, ο Ρούνε, φυσικά και ο Στέφανος Τσιτσιπάς είναι όλοι τους μεταξύ 25 και 30 χρονών και ζουν μέρες κάθετης πτώσης. Στο σημερινό top 10 του ΑΤP σε σχέση με μόλις πέντε χρόνια πριν υπάρχουν μόνο τρεις ίδιοι παίκτες: ο Τζόκοβιτς, ο Ζβέρεφ και ο Μεντβέντεφ που είναι θέμα χρόνου να φύγει από αυτό αν δεν κάνει ένα μεγάλο Γουίμπλετον. Είναι παράξενο; Καθόλου. Μετά την φυγή του Φέντερερ και του Ναδάλ και λίγο πριν πει το μεγάλο αντίο ο Τζόκοβιτς γίνεται κατανοητό ότι το τένις γυρνά στις εποχές που προηγήθηκαν της ύπαρξης των τριών εξωγήινων. Οι οποίοι δεν μονοπώλησαν απλά τα μεγάλα τουρνουά για πάνω από είκοσι χρόνια αλλά δημιούργησαν στον κόσμο και την λάθος εντύπωση πως μπορείς να είσαι στο top 10 του κόσμου ενώ έχεις περάσει τα 31 σου χρόνια: είναι δύσκολο. Αν όλοι οι μεγάλοι του αθλήματος, από τον Μποργκ και τον Μπέκερ μέχρι τον Αγκασι και τον Σάμπρας, είχαν μια σκάρτη δεκαετία σπουδαίας παρουσίας αυτό δεν είναι τυχαίο: είναι ο κανόνας. Οι θεματικές του εξαιρέσεις ήταν ο Φέντερερ, ο Ναδάλ και ο Τζόκοβιτς. Αυτή τη στιγμή στους top 100 βρίσκονται μόλις 9 παίκτες πάνω από 30 χρονών. Το σπορ επέστρεψε στην συνηθισμένη του πραγματικότητα. Το τένις δεν ήταν ποτέ σπορ σοφών «γερόντων». Οι δυναστείες κρατούσαν λίγο, μέχρι την εποχή των τεράτων.
Στο Ρολάν Γκαρός είδαμε μετά από καιρό το πρώτο τουρνουά που δεν το σφράγισαν ο Σίνερ και ο Αλκαράθ. Που είναι μεγάλοι. Αλλά αμφιβάλω αν η δυναστεία τους θα κρατήσει για πέντε – έξι χρόνια ακόμα – τέρατα δεν θα γίνουν πιστεύω. Στα 30 τους κι αυτοί, αν κι εφόσον κερδίσουν κάποιο τουρνουά του Γκραν Σλαμ, θα λέμε ότι τα κατάφεραν χάρη στην αντοχή τους. Όπως την Κυριακή ο Ζβέρεφ…
Πηγή: Karpetshow














